اداره ارزیابی فناوری سلامت

ارزیابی فناوری سلامت فرآیندی چندرشته‌ای، نظام‌مند و شفاف است که اطلاعات لازم پیرامون مسائل پزشکی، اجتماعی، اقتصادی و اخلاقی استفاده از فناوری‌های سلامت را به دست می‌دهد. هر دو بخش پیامدهای مستقیم و پیامدهای غیرمستقیم یا ناخواسته در این ارزیابی مورد توجه قرار می‌گیرند و هدف نهایی این امر ارتقای سیاست‌گذاری‌های مرتبط با فناوری در حوزه سلامت است [18].

وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برنامه استقرار نظام ارزیابی فناوری سلامت را در کشور از اواخر دهه ۸۰ آغاز نموده و مسئولیت این امر را بر عهده اداره ارزیابی فناوری سلامت در دفتر ارزیابی فناوری، تدوین استاندارد و تعرفه سلامت زیر نظر معاونت درمان این وزارت‌خانه قرار داده است. در صورتی که اداره ارزیابی فناوری استفاده از یک فناوری را توصیه کند، استاندارد استفاده از آن و سپس تعرفه فناوری مورد نظر توسط این دفتر تعیین می‌شود.

این دفتر چارچوبی را برای گزارش ارزیابی جامع فناوری‌های پزشکی ارائه کرده است که شامل محورهای زیر می‌شود:

مشکلات سلامت و کاربرد کنونی فناوری

مشکلات هدف، کاربرد فعلی فناوری، نحوه فعلی مدیریت مشکل، چرخه حیات فناوری

ویژگی‌های فناوری

مشخصات فناوری، سرمایه و ابزار لازم جهت کاربرد فناوری، آموزش و اطلاعات لازم جهت بهره‌برداری از فناوری

ایمنی

شناسایی و ارزیابی آسیب‌ها، خلاصه تأثیر آسیب‌ها، حداقل‌سازی آسیب‌ها، مقایسه با فناوری‌های جایگزین، ایمنی محیطی

اثربخشی

مرگ‌ومیر، بیماری‌زایی، کیفیت مرتبط با سلامت زندگی، رضایت بیمار

هزینه‌ها و ارزیابی اقتصادی

بهره‌گیری از منابع، هزینه واحد، هزینه‌های غیرمستقیم، پیامدها

تحلیل‌های اخلاقی

جوانب اخلاقی فناوری، اختیار، شأن انسانی، کمال انسانی، مضر نبودن فناوری، عدالت

جنبه‌های سازمانی

فرآیند، ساختار، مدیریت، فرهنگ

جنبه‌های اجتماعی

حوزه‌های مهم زندگی، فردی، اجتماعی

جنبه‌های قانونی

اختیار بیمار، حریم خصوصی بیمار، عدالت در نظام سلامت، اختیار و امنیت، قوانین بازار، مسائل قانونی فناوری‌های جدید و تجربی